Yeni SHY-GÜVENLİK Yönetmeliği yürürlüğe girdi. Havalimanlarında siber güvenlik, personel takibi ve tarama süreçlerinde kapsamlı değişiklikler yapıldı.
İçişleri Bakanlığı ile Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından hazırlanan yeni Sivil Havacılık Güvenliği Yönetmeliği (SHY-GÜVENLİK), Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yeni düzenleme ile birlikte havacılık güvenliğinde siber tehditlerden personel denetimine, yüksek riskli kargolardan hava trafik yönetimine kadar birçok kritik alanda kapsamlı değişiklikler hayata geçirildi.
Uluslararası sivil havacılık standartları doğrultusunda hazırlanan yönetmelik; havalimanlarında kamu düzeninin korunması, yasa dışı müdahalelerin önlenmesi ve güvenlik altyapısının güçlendirilmesini hedefliyor.
SHY-GÜVENLİK Yönetmeliği ile Neler Değişti?
Yeni mevzuat, sivil havacılık güvenliği alanında hem operasyonel hem de idari süreçleri yeniden şekillendiriyor. Yönetmelikle birlikte havalimanlarında uygulanacak güvenlik prosedürleri daha sıkı hale getirilirken, kurumların görev ve sorumluluk alanları da netleştirildi.
Personel Takibinde Yeni Güvenlik Dönemi
Güvenlik tahditli alanlara refakatsiz giriş yapacak personel, stajyer ve diğer çalışanlara yönelik denetimler önemli ölçüde artırıldı.
28 Günlük Boşluklar İncelenecek
Personelin eğitim veya çalışma hayatında oluşan 28 günden fazla boşluklar artık detaylı şekilde araştırılacak. İşsizlik veya eğitim ara dönemleri gerekçelendirilerek Mülki İdare Amirliğine bildirilecek.
Güvenlik Soruşturması Olumsuz Çıkanlara Anında İptal
Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumsuz sonuçlanan kişilerin havalimanı giriş kartları ile hassas bilgilere erişim yetkileri derhal iptal edilecek.
Havalimanlarında “Öngörülemeyen Tarama” Uygulaması
Yeni yönetmelik kapsamında güvenlik kontrol noktalarında caydırıcılığı artırmak amacıyla düzensiz aralıklarla ek taramalar yapılabilecek.
Farklı Noktalarda Ek Güvenlik Kontrolleri
Bagaj, kargo ve postalar yalnızca standart cihazlarla değil; boyut, içerik ve risk durumuna göre farklı teknik yöntemlerle incelenecek. Şüpheli durumlarda manuel arama ve yeniden tarama zorunlu olacak.
Yetkililer, bu uygulamanın özellikle yasa dışı müdahalelerin önlenmesinde kritik rol oynayacağını belirtiyor.
Havalimanları 4 Ayrı Güvenlik Bölgesine Ayrılacak
Yönetmelikle birlikte havalimanlarının yapısal güvenlik planlaması yeniden düzenlendi.
Yeni Güvenlik Alanları Şöyle Belirlendi:
- Kara Tarafı
- Hava Tarafı
- Güvenlik Tahditli Alan
Güvenlik Tahditli Alanların Kritik Bölümleri
Kritik bölümler; taranmış yolcu ve bagajların bulunduğu, en az 60 personelin giriş yetkisine sahip alanlar olarak tanımlandı.
Ayrıca ticari yolcu taşımacılığı dışında kalan faaliyetler için “Demarke Alanlar” oluşturulabilecek ve bu alanlarda alternatif güvenlik tedbirleri uygulanabilecek.
Siber Güvenlik İlk Kez Yönetmeliğe Girdi
Yeni SHY-GÜVENLİK yönetmeliğinin en dikkat çeken başlıklarından biri ise siber güvenlik düzenlemeleri oldu.
SHGM’ye Siber Tehdit Yetkisi
Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM), havacılık sektörüne yönelik siber tehdit yönetimi standartlarını belirleme yetkisine sahip olacak.
Tüm havacılık işletmeleri; kritik bilgi sistemleri, operasyonel altyapılar ve dijital ağları korumaya yönelik önlemleri uygulamak zorunda olacak.
Hava Trafik Yönetimi İçin Güvenlik Planı Zorunluluğu
Yeni düzenleme kapsamında hava seyrüsefer hizmet sağlayıcıları, her havalimanı için özel bir Hava Trafik Yönetimi Güvenlik Planı hazırlayacak.
Hazırlanan planlar SHGM onayına sunulacak ve düzenli olarak denetlenecek.
Füze Tehditleri ve Yasadışı Müdahalelere Karşı Yeni Planlama
Yönetmelikte MANPADS olarak bilinen taşınabilir hava savunma sistemleri gibi tehditlere karşı özel güvenlik planlamalarına da yer verildi.
Muhtemel Harekât Tarzı Planları Hazırlanacak
Havalimanlarında meydana gelebilecek yasa dışı eylemler için Mülki İdare Amirliği koordinasyonunda özel operasyon planları hazırlanacak ve bu senaryolar düzenli şekilde test edilecek.
Ayrıca kaçırılan veya yasa dışı müdahaleye maruz kalan uçakların yerdeyken kalkış yapmaması için gerekli önlemler alınacak.
Güvenlik Maliyetleri İşletmelere Ait Olacak
Yönetmeliğe göre havacılık güvenliğinde kullanılan cihazların temini, bakımı ve yatırımları işletmeler tarafından karşılanacak.
Standart dışı veya özel güvenlik talep edilen uçuşların maliyeti de ilgili işletmeye ait olacak.
SHY-GÜVENLİK Yönetmeliğinde Kurumların Görevleri Netleşti
Yeni düzenleme ile birlikte SHGM, İçişleri Bakanlığı, DHMİ, havayolu şirketleri ve diğer kamu kurumlarının görev dağılımı ayrıntılı şekilde tanımlandı.
SHGM’nin Başlıca Yetkileri
- Milli Sivil Havacılık Güvenlik Programı’nı hazırlamak
- Siber güvenlik standartlarını belirlemek
- Denetim süreçlerini yürütmek
- Havayolu Şirketlerinin Sorumlulukları
- Uçak güvenliğini sağlamak
- Kokpit koruması uygulamak
- Yolcu-bagaj eşleşmesini kontrol etmek
- Uçuş tedarik süreçlerini denetlemek
Yönetmelik Resmen Yürürlüğe Girdi
İçişleri Bakanı ile Ulaştırma ve Altyapı Bakanı tarafından müştereken yürütülecek olan SHY-GÜVENLİK Yönetmeliği, Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından resmen yürürlüğe girdi.
Yeni düzenlemenin, Türkiye’de sivil havacılık güvenliği standartlarını uluslararası normlara daha güçlü şekilde uyumlu hale getirmesi hedefleniyor.
Kaynak: Havacılık Haberleri ve Savunma Haberleri | Airport Gündem

