ENERJİ Bakanı Alparslan Bayraktar için şunları söyleyebilirim:- Gerçekçi. Mübalağadan özenle kaçınıyor.- Konusuna hâkim. Rakamlarla konuşmayı seviyor.- Temel ideali: Enerjide tam bağımsızlık.- Sessiz ve sakin. Şamata, patırtı, tantana sevmiyor.*Enerji Bakanı Alparslan Bayraktar, enerji alanının kendine özgü literatürünü ve karmaşık konularını sadeleştirmede, basitleştirmede, herkesin anlayacağı bir dile dönüştürmede acayip ustalaşmış.Çorum’da, Hakkâri’de vatandaşın “mazot fiyatları” ya da “Gabar petrolü”yle ilgili çok basit sorularıyla muhatap olduğunda…Bu ustalığı, doğal olarak çok işe yaramış.*Ciddiyetle karışık belli bir mesafesi var Bakan Bayraktar’ın.Ama sohbet biraz koyulaştığında hem sağlam bir espri duygusu olduğu hem de hesapsız samimiyeti hemen fark ediliyor.*Şu konular, onu heyecanlandırıyor:- Kerkük petrolleriyle ilgili yapılan anlaşma.- Osman Gazi Platformu’nun Sakarya’da gaz sahasında devreye girecek olması.- Enerjide çeşitlilik konusunda atılan adımlar.- Akkuyu’dan sonra Sinop ve Trakya santralleri.- Türkiye’nin bölgesel enerjinin önemli bir merkezi haline getirilmesi.- Filoya dahil edilen 6 derin deniz sondaj gemisiyle yapılan çalışmalar.*Terörsüz Türkiye konusuna kendi görev alanının penceresinden yaklaşan Bakan Bayraktar’ın tezi şu:- Şırnak Gabar’da petrolle bir başarı hikâyesi yazıldı.- Şimdi de Hakkâri’de madenle bir başarı hikâyesi yazılacak.İki hikâyenin de ortak noktası tabii ki “Terörsüz Türkiye” olacak.*Üç küçük kız çocuğu varmış Bakan Bayraktar’ın.“Üç kız çocuğu babası olmak nasıl bir duygu” diye sordum.“Çok muhteşem bir şey” dedi altını kalın kalın çizerek.ENERJİDE NEREDEN NEREYE GELİNDİİŞTE Bakan Bayraktar’ın anlattıkları:*- Yüz yıl sonra Kerkük petrollerine ortak olduk.- Umman’da saha aldık.- Libya’da hazırlık içindeyiz.- Suriye’de, Afrika’da başka gelişmeler var.- Pakistan’a petrol ve doğalgaz aramaya gidiyoruz.- Bu işler bir / iki günlük işler değil, 24 yıllık bir emeğin sonucu.- Petrol boru hatları, Türkiye’nin şah damarları.- Türk Akım Boru Hattı, TANAP…
Yurtiçi boru hatlarımız, depolarımız.- Çeşitlendirmeler, alternatifleri arttırmak. – Arz güvenliğimiz işte bu yüzden sağlam.NE OLACAK BU AKARYAKIT FİYATLARIMAZOTUN fiyatı bir araya yüz lirayı aşınca… En çok tartışılan konu bu oldu.Bakan Bayraktar’la konuştuğumuz ilk konu bu oldu.*Akaryakıt fiyatlarının artış öyküsünü şöyle anlattı Bakan Bayraktar:*“Petrol dünyanın en büyük piyasalarından biridir.
Birkaç tane fiyat oluşum merkezi vardır. Uluslararası borsa gibidir buralar. Referans fiyatlar, buralarda oluşur. Ham petrole işleme maliyetleri eklenir, ardından ürün fiyatı çıkar. Dizel, benzin, otogaz, LPG gibi. Dünyadaki petrol fiyatları belirlenirken temel dinamik arz ve taleptir. Bugün görüyoruz ki arzda büyük problem var.
Pandemide talep sorunu vardı, şimdi arz sorunu var. Arz sorununun kaynağı savaş ve krizler. Hürmüz, dünyanın şahdamarı. Dünyanın her gün 104 milyon varil petrole ihtiyacı var, bunun 20 milyonu Hürmüz’den geçiyor. Arzda büyük bir azalma var, talep ise artarak devam ediyor. Fiyatlar bu yüzden yukarı doğru gidiyor.”*“Özel olarak mazot fiyatlarının artışında ne rol oynuyor” diye sordum Bakan Bayraktar’a.
Cevap şu:*“Türkiye, dizel fiyatlarında Cenova piyasasını referans alıyor. Değerleme, o piyasadaki fiyat üzerinden yapılıyor. Ham petroldeki sıkıntıdan daha büyük sıkıntı dizelde var. Rusya / Ukrayna savaşında Rusya’nın petrol işleme altyapısı vuruldu. Dizeldeki sıkıntıda bunun da payı var”.*Önümüzdeki dönemde fiyatlar düşer mi?Bakan Bayraktar, Hürmüz ve Babülmendep’e işaret ediyor:*“Hürmüz ve Babülmendep sorununun çözümüne bağlı.
Arzdaki sıkıntı aşılırsa fiyatlar aşağı gelir. Petrolün 80 dolara, hatta 65 dolara indiğini görmüştük. İnşallah benzer durumu yakında görürüz.”YAŞANAN SORUN DÜNYANIN SORUNU AKARYAKIT fiyatları sadece bizde mi artıyor? Bakan Bayraktar, “Bu dünyanın sorunu, herkes bu sorunu yaşıyor, Almanya yaşıyor, ABD yaşıyor” diye yanıtladı bu soruyu.*Peki vatandaşı rahatlatmak için bazı adımlar atılamaz mı?Bakan Bayraktar, bu soruya şu yanıtı verdi:*“Devletlerin elinde bazı mekanizmalar var. Önce vergiyle müdahale edebilirsiniz.
Vergiden sarfınazar eder devlet. Bugüne kadar bizim vergiden sarfınazarımız 250 milyarı bulmuştur. Bu vergiyi almadık, artışı yansıtmamak için. Bazı ülkeler de bunu yaptı.”ENERJİ DESTEĞİ VE BİR KIYASLAMA PETROL fiyatlarının dünya fiyatlarına endeksli olduğunu, otomatik fiyatlandırmanın söz konusu olduğunu belirten Bakan Bayraktar, doğalgaz ve elektrikte farklı bir tablo olduğunu söyledi.*Doğalgaz ve elektrikte verilen desteğin çapını anlatmak için şu örneği verdi Bakan Bayraktar:- Asrın afeti için Türkiye, 105 milyar dolar harcadı.- Doğalgaz ve elektrik için verilen destek 55 milyar dolar.*Bayraktar’ın yorumu:“Deprem bölgesine harcanan paranın yarısı kadar bir para, vatandaşımıza doğalgaz ve elektrik desteği olarak verildi.
Bu inanılmaz bir rakam.”BU KRİZ EN BÜYÜK ENERJİ KRİZİ KUSURSUZ FIRTINAYA TUTULDUK“Gabar’da petrol bulunuyor, Filyos’ta doğalgaz bulunuyor ama fiyatlar düşmüyor. Neden?”Enerji Bakanı Alparslan Bayraktar’a, “Herhalde en çok karşılaştığınız soru budur” diyorum.Doğruluyor.*Ve ardından da dünyanın içinde bulunduğu enerji krizini, çok etkileyici biçimde anlatıyor:*“Şu anda yaşadığımız kriz, en büyük enerji krizi.
Modern zamanlarda böyle bir kriz yaşanmadı. Petrol ambargolarından, Yom Kipur Savaşı’ndan, İran Devrimi’nden, 11 Eylül’den daha büyük bir kriz bu. Sadece Hürmüz değil, Venezula’da yaşananlar, Rusya / Ukrayna Savaşı ve diğer dinamikler… Kusursuz Fırtına’ya tutulmuş durumdayız. Bütün bunlara rağmen enerji arz güvenliğinde bir sıkıntı yaşamadık.
Ama o kadar zor bir operasyon yürütüyoruz ki. Arz güvenliği çok önemli. Türkiye’nin büyük çabaları olmasa arz güvenliğinde de çok sıkıntı yaşardık.”GABAR PETROLÜ KARADENİZ GAZIGABAR’da bulunan petrol ve Karadeniz’de bulunan doğalgaz.Bu konuda Bakan Bayraktar’ın söyledikleri şunlar:*- Gabar’ın yıllık 3.2 milyar ekonomik katkısı var bize.
83.500 varil günlük üretim var orada. Karadeniz gazının üretimini 2026 sonunda iki katına çıkaracağız. Yaklaşık 7.2 milyar dolar yıllık katkısı olacak. Bu parayı dışarı vermeyeceğiz. Yardım / destek olarak verdiğimiz 55 milyar doların bir kısmını buradan finanse ediyoruz. Vatandaşımıza da “Abi, abla, amca. 10 lira ödeyeceğin faturayı 5 lira ödüyorsun” diyoruz.*- Gabar’da milyonlarca yıl yatan petrol, ancak terör ortadan kalkınca keşfedilebildi.
3.2 milyar dolarlık ekonomik katkı. En devasa fabrikayı kursanız bu büyüklüğe yıllarca uğraşarak ancak gelebilirsiniz. Yeraltı kaynağı, tabii kaynak böyle bir şey. Hepsi de çok kârlı projeler. 2028’de Sakarya gaz sahasında üretim dört katına çıkacak. Bugünkü rakamlarla 14-15 milyar dolarlık bir katkı olacak. Bu kadar para yurtiçinde kalacak.”RAKAMLARLA GABAR VE FİLYOSGabar petrolünün ekonomiye katkısı yıllık 3.2 milyar dolar*Karadeniz gazının ekonomiye katkısı yıllık 7.2 milyar dolarYENİ ENERJİ MİMARİSİ: ELEKTRİKLEŞME ATAĞIYAKINDA yeni bir enerji mimarisi açıklayacaklarını söylüyor Enerji Bakanı Alparslan Bayraktar.Ve bu mimarinin hedefinin de elektrikleşme olacağını söylüyor:*- Eğer yetiştirebilirsek kasımdan önce Türkiye’nin yeni enerji mimarisini açıklayacağız.
Rakamları ortaya koyarak iddialı bir model çalışıyoruz. Türkiye’nin önüne çok büyük bir elektrikleşme hedefi koyuyoruz. *- 13 milyon elektrikli araca çıkmayı hedefliyoruz. Elektrikli araç kullanmayı teşvik etmeyi planlıyoruz. O zaman dizele ihtiyacımız azalacak. Dizeli elektrikle ikame etmek istiyoruz. Kimsenin konfor ortamına dokunmadan.
Ulaştırmada elektrifikasyon bu resmi değiştirebilme gücüne sahip.*- Türkiye’nin uzun vadeli enerji planında Türkiye’nin araç filosunun üçte birinin elektrikli ve hibrit olmasını planlıyoruz. Bununla petrol ve doğalgaz talebi dengelenebilir.*- Elektrik araçların bugün bahsedilen problemlerinin kısa vadede çözülüp daha da geliştirilebileceğini öngörüyoruz.
Altyapıyı geliştirmek için de zaten çalışıyoruz.*- Biz ne kadar petrol, doğalgaz bulursak bulalım Türkiye’de ihtiyaç ve tüketim çok fazla. Şimdi doğalgazı köylere kadar götürüyoruz. Bu tüketimin artışı demek. Elektrikleşme bu dengeyi olumlu yönde etkileyecek, petrol ve doğalgaza bağımlığımızı azaltacak.
